ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 9 ਸਤੰਬਰ, ਬੋਲੇ ਪੰਜਾਬ ਬਿਊਰੋ :
ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਮਾਰਤ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ਵਰਗੇ ਢਾਂਚੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅੱਗ ਬੁਝਾਊ ਰਸਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪਾਰਕਿੰਗ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਛੱਤ ਦੀਆਂ ਬਣਤਰਾਂ ਤੱਕ ਦੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਾਈ-ਟੈਂਸ਼ਨ ਪਾਵਰ ਲਾਈਨਾਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਹਾਊਸਿੰਗ ਸੋਸਾਇਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਲਾਜ਼ਮੀ ਪਾਰਕਿੰਗ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਸ਼ਹਿਰੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਇਮਾਰਤ (ਸੋਧ) ਨਿਯਮ, 2026 ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
21 ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 6-7 ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ) ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਚਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਲਈ, ਸਾਰੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਨੂੰ ‘ਅੱਗ ਬੁਝਾਊ ਰਸਤਿਆਂ’ (ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਰਸਤਿਆਂ) ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਪਾਅ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗ ਜਾਂ ਹੋਰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੌਰਾਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਸਕਣ।
ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇਮਾਰਤਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਦੂਰੀਆਂ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।
ਬੂਥਾਂ, ਆਮ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ SCOs (ਦੁਕਾਨ-ਕਮ-ਦਫ਼ਤਰ) ਲਈ, ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਰਸ਼ ਤੋਂ ਛੱਤ ਦੀ ਉਚਾਈ 5 ਮੀਟਰ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ।
ਬੂਥਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੁੱਖ ਮੰਜ਼ਿਲ ਅਤੇ ਛੱਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬਣਿਆ ਕੋਈ ਵੀ ਮੇਜ਼ਾਨਾਈਨ ਫਲੋਰ (ਇੱਕ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਪੱਧਰ) ਸਿਰਫ਼ ਸਟੋਰੇਜ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਕਾਰਜਾਂ ਜਾਂ ਗਾਹਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਮੇਜ਼ਾਨਾਈਨ ਖੇਤਰ ਬੂਥ ਦੇ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰ (ਕੋਰੀਡੋਰ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਦੇ ਦੋ-ਤਿਹਾਈ (2/3) ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਇਸ ਮੇਜ਼ਾਨਾਈਨ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਫਲੋਰ ਏਰੀਆ ਅਨੁਪਾਤ (FAR) ਗਣਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਛੱਤ ਵਾਲੇ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ, ਪੈਨਲਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ 2.4 ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 8 ਫੁੱਟ) ਤੱਕ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਫ਼ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨਾ ਤਾਂ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਉਚਾਈ ਜਾਂ FAR ਗਣਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਹੁਣ ਛੱਤ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਟਾਇਲਟ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 6 ਵਰਗ ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 64.5 ਵਰਗ ਫੁੱਟ) ਅਤੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 2.75 ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 9 ਫੁੱਟ) ਦੀ ਉਚਾਈ ਹੋਵੇ। ਟਾਇਲਟ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਉਚਾਈ ਜਾਂ ਫਲੋਰ ਏਰੀਆ ਅਨੁਪਾਤ (FAR) ਗਣਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ।
ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ – ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮੇਤ – ਵਿੱਚ ਲਿਫਟਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਸਿੱਧੇ ਛੱਤ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹਨਾਂ ਲਿਫਟਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਿਲਡਿੰਗ ਕੋਡ (NBC) 2016 ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਲਿਫਟ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲਿਫਟਾਂ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਬਿਜਲੀ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਉਪਾਅ ਨਾਲ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ, ਅਪਾਹਜਾਂ ਅਤੇ ਛੱਤ ‘ਤੇ ਸਾਮਾਨ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ।
ਕਾਰ ਪਾਰਕਿੰਗ ਲਿਫਟਾਂ, ਕਲੱਬਹਾਊਸਾਂ ਅਤੇ ਸਟੀਲਟ ਖੇਤਰਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਨਿਯਮ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਪੋਡੀਅਮਾਂ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਸਾਂਝੇ ਜਿੰਮ ਜਾਂ ਇਨਡੋਰ ਗੇਮ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਅੱਧਾ (50%) FAR ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਅਜਿਹੇ ਸਾਂਝੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ FAR ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
