ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਦੀ ਕਿਣਮਿਣ : ਜਦੋਂ ਕੁਦਰਤ ਕਵਿਤਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ!
ਕੁਝ ਲੋਕ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਤਸਵੀਰਾਂ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਰੂਹ ਦੇ ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰੋ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਸ ਪ੍ਰੀਤ ਦੀ ਪੁਸਤਕ “ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਦੀ ਕਿਣਮਿਣ” ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਸੰਗਮ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ। ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਉਸਦੇ ਕਵੀ ਹੋਣ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਭਰਦਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਸਕਰੀਨ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਸ ਪ੍ਰੀਤ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠਾਂ, ਤ੍ਰੇਲ ਦੇ ਤੁਪਕਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਚਹਿਕ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਲਾਲੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਲੱਭਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਵੇਖਦੀ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਣਦੀ ਹੈ, ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਢਾਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਕੁਦਰਤ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੁੰਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਸੀਮੈਂਟ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਅੰਦਰਲਾ ਜੰਗਲ ਸੁੱਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵੇਲੇ “ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਦੀ ਕਿਣਮਿਣ” ਵਰਗੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਯਾਦ ਕਰਵਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਜੀਵਨ ਦੀ ਅਸਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਜੇ ਵੀ ਕੁਦਰਤ ਹੀ ਹੈ।
ਜਸ ਪ੍ਰੀਤ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਨਾ ਕੋਈ ਬੌਧਿਕ ਦਿਖਾਵਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸ਼ੋਰ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਇੱਕ ਵਗਦੀ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਆਪਣੇ ਕੰਢਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕਰਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਮਿਲ ਕੇ ਇਹ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕੈਮਰਾ ਅੱਖ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਵਿਤਾ ਦਿਲ ਦਾ।
ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖ਼ੂਬੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਮੁੜ ਜੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮਝ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਵੇ, ਤਦੋਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਬਹਿਸਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅੱਜ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਹੋਰ ਸੰਵੇਦਨਾਵਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਹੋਰ ਸੜਕਾਂ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਕੁਦਰਤ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਰਾਹਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਹੋਰ ਸ਼ੋਰ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਚਹਿਕ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
“ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਦੀ ਕਿਣਮਿਣ” ਸਾਨੂੰ ਇਹੀ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਅੰਦਰਲਾ ਮਨੁੱਖ ਜਿਊਂਦਾ ਰੱਖਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਾ ਵੀ ਜਿਊਂਦਾ ਰੱਖਣਾ ਪਵੇਗਾ।
ਕਿਉਂਕਿ—
ਜਿਸ ਦਿਨ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਰੁੱਖਾਂ, ਫੁੱਲਾਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਤ੍ਰੇਲ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਉਸ ਦਿਨ ਉਹ ਭਾਵੇਂ ਜਿਊਂਦਾ ਰਹੇ, ਪਰ ਅੰਦਰੋਂ ਮਰ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਪ੍ਰੀਤ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਗੁਫ਼ਤਗੂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਹ ਜਿਉਂਦੀ ਜਾਗਦੀ ਮਿਸਾਲ ਹੈ।
++
— ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਨੀਲੋਂ
9464370823
