ਤਹਿਰਾਨ 4 ਨਵੰਬਰ ,ਬੋਲੇ ਪੰਜਾਬ ਬਿਊਰੋ;
ਲਗਭਗ 8 ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਈਰਾਨ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਤੋਂ ਲੰਘਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ, ਭਾਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਇਸ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਲੰਘ ਸਕਣਗੇ। ਈਰਾਨ ਨੇ ਚੀਨ, ਇਰਾਕ ਅਤੇ ਕਤਰ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਛੋਟ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਰਸਤੇ ‘ਤੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ 28 ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਸਨ। ਭਾਰਤ ਆਪਣੇ ਕੁੱਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦਾ ਲਗਭਗ 40% ਇਸ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਆਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਨਿਊਜ਼ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਈਰਾਨਵਾਇਰ ਅਤੇ ਅਨਾਦੋਲੂ ਏਜੰਸੀ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਈਰਾਨੀ ਸੰਸਦ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਹਿਮਦ ਹਯਾਤ-ਮੋਘੱਦਮ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਈਰਾਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇਹ ਛੋਟ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਦਵਾਈਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਸਕੇ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਬੀਜਿੰਗ ਤੋਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਮਰਥਨ ਦੀ ਈਰਾਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਚੀਨ ਨੂੰ ਛੋਟ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਲਈ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕਤਰ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਫੀਸ ਦੇ ਇਸ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਲੰਘ ਸਕਣਗੇ। ਇਰਾਕ ਨੂੰ ਛੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਆਪਣੀਆਂ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦਾ 85% ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਖਰੀਦਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੇਲ ਦਾ ਲਗਭਗ 40% ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਰਾਹੀਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਇਰਾਕ, ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ (ਯੂਏਈ) ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਤੇਲ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਸਤਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 5 ਮਿਲੀਅਨ ਬੈਰਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤੇਲ ਦੇ ਲਗਭਗ 2 ਮਿਲੀਅਨ ਬੈਰਲ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਰਾਹੀਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਰਸਤੇ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ ‘ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਸਿਰਫ਼ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਲਈ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ LNG (ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ) ਅਤੇ LPG (ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੀ ਗੈਸ) ਵੀ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਸਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਲਈ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
